Әй, Махамбет жолдасым

Әй, Махамбет жолдасым, аш арыстан жолбарысым, Ісімнің білдің оңбасын. Оңбаған неме-немене, өтірік сөзге алданып, Бақытым алып басымнан, әскерім кетіп қасымнан, Шапанда жалғыз қалғансың. Өкінгеннен пайда жоқ, Құдайым басқа салған сені. Мезгілді уақыт болғанда, опасыздығым ушалғанда, Ажалға қарсы келгенде, қараңғы көрге кіргенде, Қасыңда тұрар жан бар ма? Осының бәрін ойласам, өткенге бекер өкініп, Құр жылаудан сәм бар ма? Жолдасын жауға алдырып, жанымды қимай қаңғырып, Қашатын мендей өзің бар ма, Ой? Қатында бала мал бағып, үйде отыр сонда өлем деп, Қорлықта жүрген халқым ай, босандық алып берем деп, Қырық бір жасқа келгенде, ауыр әскер қол ертіп, Жас құсқа барып кіргенде, арыстандай ақырған ай, Батына шыдам ай. Хан баласы жылады ай, жанымды қи деп сұрады ай, Ақ көңіл, аңқау жүрекпен беремін деп мен тұрдым. Көкпедеуді бауырлап, шабамын деп сен тұрдым. Исатай басшы білсін деп ауыр әскер қол тұрдым. Қырық бір жасқа келгенде, өздігенім болмаса, Өткеннің тіліні алмаған, көз ақылы қонбаған. Қанша айтсаң да болмадым, сөзіңе құлақ салмадым. Құрала біткен емендей қисық уған сормадым. Хан сөзіне сенгенім, он ғұмыр сат бергенім, Әскерімді таратып, он бір күндей қаратып, Текет ай оңға келгенім, сөккен бір қайран халқым ай, Қасыма бір келмедің. Сол халқымды көрмей өлгенім, не салса дай Алланың Тағдырына көнгенім. Қоша мам бұл жолдасым, бұл дүниенің жүзінде осылар Сенім көргенім. Қапыда өткен дүние ай, ақырында еш болды ел Үшін еткен ай еңбегің, ай. Атаңа Нәлет хан ұлай тілегін сұрап алғансың. Ойлағаны болғансың. Патшаға хабар салдырып, патшадан солдат алдырып, Қор сағымнан шалдырып, айтып айтпай не пайда. Егеулен найза өң керген, асты көпті теңгерген, Қабыл алмай мен қалды бай. Ырыс алды көбегі жолдасым, жаудан өлді жолбарысың. Сол ерлерден айырылып, Исатай мен Махамбет екі Арыстан ер қалды-ау. Адыра қалғыр қонарын талауға түсіп, Бөлініп, адамы құйдай қырылып, Құласыған жер қалды ау. Қарағай, қайың, тал, терек қалың орман қалды ау. Қиқулап құстар қонатын суы тұнық көл қалды ау. Тәрбиелеп өсірген ата мен ана бұл қалды ау. Қатын, жесір бұл қалды ау. Еңбекпен шиған мал қалды ау. Бұлар дүшиеді қимайтын енді менің нем қалды ау. Тек шықпаған жан қалды ау. Ойлап бір ойлап қарасам, еңбек етіп ел үшін арманда Өтіп кетті деп артымда қалған халқыма қолымнан Атақтан қалды-ау. Сәлем Айтып кетейін артымда қалған елдерге, Арманымды айтып кетейін найза ұстаған ерлерге. Арыстан туған Исатай дегеніне жеталмай, Арманда өтіп кетті деп, олардың кегін алуға кесек Бізге жетті деп, қиналар мекен біздерге. Қиналсаңыз біздерге мың рахмет сіздерге. Қапыда өткен дүние-ай, халқымның көрген қорлығы-ай, Хандардың еткен зорлығы-ай. Ақ жүрегін тербетіп, ер көңілін желдетіп, Ақсүйектің баласын қарын ай теңгеріп, Қоңыраулы найза теңгердім. Шетімдерге жем бердім. Жесірлерге жер бердім. Ақырында дүние-ай, бұл ерліктен не көрдім? Жолдасқа билік бермедім. Кешегі хан үстіне барғанда ақсүйектің баласы Бақадай шулап тұрғанда, ерлікпенен алданып, Өзіме өзім қас қылдым. Сырлы серең аяқпен балуырттаған еледім. Бір уақыттар болғанда көктей өтіп жайықты, Бір қасық ішкен қара су жымасың ай ас қылдым. Осы жақтан мен өліп, артымда тірсің қалсаң, Жас өспірім Жақияңа. Жолдасым саған ай, Тапсыр дем-ай.